Home

Socrates hakutharau masomo ya asili au ‘falsafa ya asili,’ lakini hilo halikuwa jambo lake kuu. Pia hakuchukua pesa ili kufundisha ‘hekima,’ kama baadhi ya wale waliojiita ‘wenye hekima,’ walivyofanya.

Kwa Socrates “Hekima,” inajumuisha kutafuta ukweli na wema. Kutafuta ukweli na wema hudokeza utambuzi wa ujinga wa mtu na mipaka, lakini, Socrates alisema, “Maisha yasiyochunguzwa hayafai kuishi.”

Socrates alipendezwa zaidi na maadili ya kibinadamu na ukuzaji wa tabia ya maadili. Alihoji jambo ambalo Waathene wengi walichukulia kuwa jambo la kawaida.

Alikuwa mtafutaji wa hekima. Kwa mfano, akitafuta fasili za kimsingi, au viini vya: a). Maadili ya kisiasa, kama vile ‘haki’. b). Maadili ya urembo, kama vile ‘uzuri’. C). Maadili ya kibinafsi, kama vile “uadilifu na kuboresha nafsi.”

Socrates alishtakiwa kwa makosa mawili :1).Kutomwamini Mungu(kutoamini miundo ya jimbo la Athene),na 2.kufisidi vijana au kuwatia moyo vijana kama Plato, kutilia shaka imani za kimsingi pia.

Alipatikana na hatia na kuhukumiwa kufa kwa kunywa sumu ya hemlock. Plato, ambaye alikuwa kwenye kesi yake, aliandika ‘Apology,’ ambayo inarekodi mwenendo wa kesi ya Socrates.

Akujaliaye sana.

Maureen Kemei.

Blog, kufikirichanya.wordpress.com

Email, kemeimaureen7@gmail.com

Socrates alidai kwamba kutafuta maarifa kwa bidii kunasababaisha uwezo wa mwanadamu kudhibiti tabia yake ipasavyo. Ikiwa mtu anachunguza hali kwa uangalifu, na kutoka kwa pembe kadhaa mwendo wa mantiki zaidi wa hatua utajionyesha.

Kwa kutumia njia hii ya kufikiri mtu atakuwa na hekima. Socrates angeita huu uwezo wa kutawala sifa za nafsi yako ipasavyo na bila shaka hiki ndilo alichokitafuta. Mchakato huo huleta sifa nzuri ndani ya mwanadamu na kumruhusu kufanya maamuzi kwa misingi wa kweli, ambayo inaongozwa kwa wema.

Nidhamu ya akili inaweza tu kumnufaisha mmiliki wake, na hivyo ni vizuri kutafuta maarifa. Socrates anafafanua maarifa kama ukweli mtupu. Aliamini kwamba kila kitu katika ulimwengu kimeunganishwa kwa asili :ikiwa kitu kimoja kinajulikana basi uwezekano wa kila kitu kinaweza kupatikana kutoka kwa ukweli huo mmoja.

Mawazo ya kimsingi ambayo Socrates anatafuta kufichua yanaitwa fomu. Dhana hii inaonyeshwa wakati Socrates alimuuliza Meno kuhusu wema ni nini. Meno alitoa jibu kwa mifano kadhaa kuhusu wema ni nini. Hili sivyo Socrates alivyomuuliza.

Kwa Socrates uhusiano kuu kati ya matendo yote ya wema ndio hasa utu wema ulivyo. Mtu anaweza kuona matendo mema lakini hawezi kuona wema. Kwa sababu hii, wazo la wema lazima liwepo mahali fulani bila ya ulimwengu unaoonekana. Hii ni kweli kwa aina zote, au mawazo ya ukamilifu.

Walakini, mtu hawezi kukosea maarifa kwa maoni sahihi. Socrates huweka tofauti kati ya maoni sahihi na maarifa. Maoni so kitu ambacho mtu anaweza kutafuta kwa sababu ni imani zinazoshikiliwa kwenye ardhi tete.

Maoni ya kweli ni jambo zuri na hufanya kila aina ya wema ili mradi yabaki mahali pake, lakini hayatakaa kwa muda mrefu. Maarifa ni ukweli usiopingika ambao hauwezi kubadilishwa katika mabishano wowote ule:ni wa kweli katika hali zote kwa wote.

Akujaliye sana.

Maureen Kemei.

Blog, kufikirichanya.wordpress.com

Email, kemeimaureen7@gmail.com

Je, ni wangapi kati yetu ambao huketi na kutafakari juu ya maisha? Juu ya maadili ya juu ambayo hutoa maana ya maisha? Vijana wengi kwenye zama hizi tunajishughulisha na mambo ya muda mfupi hasa ya kimwili.

Njia zote za kutimiza malengo haya ya muda mfupi yanaongozwa na tamaa au mahitaji ya wakati huo. Wengi hufurahia maisha haya kwa muda mfupi na wengine kutokufurahia kabisa. Tabia hii huwaacha wengi wakiwa wamekasirika au kukatishwa tamaa.

Lakini cha kushangaza wengi tunarudia tabia hizo hizo za kutafuta raha ya muda mfupi bila kujifunza lolote. Tunaposonga mbele maishani, uchunguzi wa maisha daima inamaanisha maisha ya mtu mwenyewe na ndiyo mara kwa mara husababisha wivu na majuto.

Jinsi mambo yangeweza kuwa na kusababisha kujisikitikia na huishia mtu kutokuwa na furaha. Ni nadra kwa mtu ambaye baada ya kuchunguza maisha yake, huridhika nayo.

Kuchunguza maisha yetu, hutuleta kwenye hitaji la kuwa na uwezo wa kiakili wa kuchunguza maisha, au, kuiweka tofauti hitaji la kufikia kiwango cha ukomavu ambapo tunaweza kuona zaidi ya sisi wenyewe.

Ukomavu unaokuja na malezi, elimu na dini. Malezi hujenga maadili ya kutambua mema na mabaya, kusaidia na kushirikiana na wengine, kufanya kazi kwa bidii na uvumilivu.

Kutafakari maisha ni zoezi la maana. Linalotusaidia kutambua asili ya muda ya kuwepo, ya haja ya kufanya mema kwa ajili yake wenyewe, ya kichangia kwenye jamii.

Kama Mwanafalsafa AG Gralying anavyosema, mtu anapotafakari, unapata ramani ya barabara. Huenda usifike unakoenda, lakini yanatoa maana ya maisha.

Kuchukua hatua;kwa vile tumejifunza kuwa maisha yanayotajirisha ni kujua maana ya maisha. Tunajua maana ya maisha kwa kujichunguza, kujirekebisha kisha kusonga mbele.

Akujaliaye sana.

Maureen Kemei.

Kwa wastani, kila mmoja wetu anatumia zaidi ya theluthi mbili ya maisha yake akiwa macho, yaani anakuwa hajalala. Na zaidi ya theluthi moja ya maisha yetu tunatumia kwenye kazi au biashara ambazo tunafanya.

Hivyo, kila tunachofanya kwenye maisha yetu, kina mchango mkubwa sana kwenye hali yetu ya furaha na ubora wa maisha pia.

Kuna watu ambao wapo kwenye kazi au biashara ambazo ni nzuri sana, ambazo ukiziangalia kwa nje wewe mwenyewe unatamani ingekuwa unafanya wanachofanya. Lakini watu hao wanakuwa hawana furaha kabisa na kile wanachofanya.

Watu hawa mara zote wanakuwa na msongo wa mawazo na maisha yao hayawi bora, wanaikosa furaha kwenye maisha yao.

Kwa upande wa pili, wapo watu ambao wanafanya k+azi ambazo zinaonekana ni za hovyo na za kuirudia sana, kazi ambayo wengine wakiangalia kwa nje wanidharau na kuona haina ufahari kufanya. Lakini unakuta watu hao wakifurahia sana kazi wanayofanya, wanaifanya kwa ubora na maisha yao yanakuwa ya furaha na bora zaidi.

Wanasaikolojia wamekuwa wakijiuliza kwa muda mrefu ni nini kunachangia baadhi ya watu kupenda na kufurahia vitu ambavyo ni vya kawaida na wengine kudharau vitu ambavyo ni vizuri.

Mwanasaikolojia Mihaly Csikzentmihalyi alikuja na jibu la swali hili kwenye kitabu chake kinachoitwa flow :the psychology of optimal experience. Kitabu hiki kimeelezea kwa kina kwa nini baadhi ya watu wanafurahia kile wanachofanya wakati wengine hawafurahii.

Na pia kwa mtu binafsi, kwa nini kuna wakati unafurahia vitu fulani na vingine hufurahii kufanya. Kwa mfano umewahi kuwa unafanya kitu na ukajikuta unafurahia sana kukifanya na hutaki kuacha kabisa kukifanya, unajikuta hufikirii kitu kingine na hata muda hujui unaishaje, yaani ni kama unajikuta siku imeisha na hujui imeishaje.

Wakati kitu kingine hujiskii kabisa kukifanya, unaona kama muda hauendi na huwezi kuituliza akili yako kwa muda mfupi ili ufanye kitu hicho.

Kuchukua hatua ;hali ya sisi kuwa na furaha au kutokuwa nayo, inatutegemea, hivyo ni jukumu letu kufurahia hali zote tunazopitia kwenye maisha. Na kuhakikisha kwamba tunakuwa watu wa furaha siku zote.

Tutaangalia yale tunayopaswa kufanya ili kufurahia chochote kwenye maisha na kuwa na maisha bora zaidi.

Akujaliaye sana.

Maureen Kemei.

Blog, kufikirichanya.wordpress.com

Katika tafakari ya kwanza Descartes anasema kuwa, ‘niliweka sababu ambazo kwayo tunaweza kwa ujumla, kuwa na shaka juu ya mambo yote hasa kuhusu mambo ya kimwili…’

Pia, anaanza kila tafakari kwa sentensi tangulizi ya muhtasari. Kwa tafakari ya 1 inazungumzia juu ya mambo ambayo yanaweza kuletwa ndani ya nyanja ya wenye mashaka.

Kwa hivyo, jambo kuu la tafakari la 1 ni kuanzisha njia yake ya shaka. Anahisi kwamba njia bora ya kufikia ujuzi ulio wazi na wa kipekee ni kuanza kwa kutilia shaka ushahidi wa hisia zake kwamba kuna ulimwengu wa nje unaojumuisha watu wengine na mwili wake mwenyewe.

Kisha anaendelea katika tafakari ya 2 hadi ya 6 ili kubaini kile kilichosalia ambacho anahisi hakiwezi kutiliwa shaka, anahitimisha kuwa ni cogito “Nadhani kwa hivyo mimi ndiye,” na anajaribu kufikiria njia yake ya kurudi kutoka ujuzi wa yote aliyoyatilia shaka.

Yeye ni mtu wa kimantiki baada ya uchunguzi aliyofanya akahitimisha kwamba, kufikiria kimantiki ni njia ya kifalme ya uhakika wa kupata maarifa sahihi.

Anatoa hoja tatu katika tafakari ya kwanza akipendelea mashaka yake ya kimbinu.

Hoja ya kwanza ni kwamba, hisia wakati mwingine hudanganya. Ya pili ni mabishano ya ndoto. Ya tatu ni mabishano ya fikra mbaya.

Hili kushughulikia kwa ufupi hoja hizi tatu, Descartes anatushirikisha yafuatayo ;1. Ni jambo la kawaida kwamba hisia zetu nyakati fulani hutudanganya kuhusiana na vitu vilivyo mbali au visivyoonekana, labda wanatudanganya kila wakati.

2. Descartes huketi karibu na moto na karatasi mikononi mwake, na huonyesha kwamba wakati mwingine anafanya hivi wakati amelala kitandani. Anajuaje, sasa hivi, kwamba haoti. Hatuwezi kuwa na uhakika wakati wowote kwamba sisi ni macho kweli badala ya kuota, ili moto, karatasi. Descartes alihisi kwamba uwe macho au unalala, hatudanganyiki kuhusu ukweli wa hisabati au mantiki. Kama kwa mfano 2+3=5.

3. Fikra mwovu kwa mwenye uwezo kama wa Mungu angeweza kuwa anatawala akili yake ili mbingu na dunia na vyote viliyomo ni mambo ya udanganyifu. Hapa anaweza kudanganyika katika kufikiria 2+3=5,fikra mbaya huona kwamba anafanya makosa kila anapojaribu kuongeza au kuhesabu.

Katika tafakari ya 1 hatoi hoja yoyote dhidi ya mashaka ya kimbingu zaidi ya kudokeza imani yake kwa Mungu mwenye nguvu zote, mwema ambaye si mdanganyifu. Mungu wa namna hiyo ndiye daraja kuu kutoka kwa ufahamu kurudi kwenye ujuzi wa ulimwengu wa nje.

Na katika tafakari ya tatu na tano anatoa hoja mbili za kuwepo kwa Mungu ambazo zote mbili zinashindwa. Kwa hivyo, mashaka yake ya kimbingu yamekuwa ya kustahimili maslahi na thamani ya kifalsafa, lakini majaribio yake ya kutafuta njia ya kujiondoa kwa ujumla yanahukumiwa kuwa hayakufaulu.

Mwishoni mwa tafakari, anapinga hoja ya kuota kwa kupendekeza kwamba anaweza kutofautisha hali ya kuamka na ya usingizi kwa ukweli kwamba kumbukumbu inaunganisha matukio ya maisha yetu kuamka lakini haiunganishi ndoto na mtu mwingine.

Au kwa ujumla, mwendo wa maisha yetu, na bila shaka, anapinga hoja ya fikra mbaya kwa kudai ujuzi wa wazi na wa kipekee wa Mungu mwema, muweza wa yote ambaye kamwe si mdanganyifu.

Akujaliaye sana.

Maureen Kemei.

Kufikirichanya.wordpress.com

Miaka 2300 iliyopita, Mwanafalsafa Aristotle alijumuisha kwamba watu wanatafuta furaha kuliko kitu kingine chochote. Kwamba lengo kuu la kila ambacho tunakifanya kwenye maisha yetu, ni kutegemea kupata furaha mwishoni.

Na hili ndilo linawasukuma watu kuchukua hatua mbalimbali, kuanzia kuboresha afya zetu, kuboresha mwonekano wetu, kupata fedha na hata madaraka ni kwa lengo la kutengeneza furaha kwenye maisha.

Lakini sasa tunapofanya furaha kuwa lengo la mwisho, hapo ndipo tunapojiangusha. Kwa sababu wengi wana fika mwisho wa kile wanachofikiri kitawapa furaha, lakini hawapati furaha ambayo wakifikiri wangeipata.

Hivyo njia bora ya kuipata furaha, siyo kusubiri mpaka mwisho wa kile tunachofanya, bali kutengeneza furaha wakati unakifanya.

Tafiti zinaonyesha kwamba furaha siyo kitu kinachotokea kwa bahati na wala siyo kitu ambacho fedha inaweza kununua au madaraka kumlazimisha. Furaha haitegemei matokeo ya nje badala yake inategemea jinsi tunavyotafsiri yale yanayotokea.

Kama unataka furaha ya kweli kwenye maisha, basi usisubiri mpaka mwisho wa kile kitu unachokifanya ndiyo uwe na furaha badala yake tengeneza furaha kwenye kila hatua unayopiga. Furaha inapaswa kuwa matokeo ya kile unachofanya kila siku, na siyo kusubiri mpaka ifike mwisho.

Furaha ni hali ambayo inapaswa kuandaliwa, kutengenezwa na kulindwa na kila mtu, kwa kuwa na tafsiri sahihi ya kila kinachoendelea kwenye maisha yako.

Kwa kujihusisha moja kwa moja na kila kinachoendelea kwenye maisha yako, kiwe kizuri au kibaya ndiyo tunapata furaha. Siyo kwa kukimbia au kutoroka yale yanayotokea au kujaribu kuikimbiza furaha, bali kuyaishi maisha yako kwa namna yalivyo, ndiko kunakokuletea furaha.

Hatua ya kuchukua ;jibu la kuwa na furaha kwenye maisha yako ni kujihusisha moja kwa moja na maisha yako na kupokea kila kinachokuja kwako, iwe kizuri au kibaya.

Akujaliaye sana.

Maureen Kemei.

Blog, kufikirichanya.wordpress.com

Kwenye maisha kuna kupoteza hili kupata kitu inayoitwa trade off. Yaani hili kupata unachotaka, kuna kitu inabidi upoteze.

Na kinachowazuia watu wengi wasipate wanachotaka ni kutokuwa tayari kupoteza walichonacho au wanachokipenda.

Katika kutengeneza tabia za furaha, kuna vitu lazima uwe tayari kuvipoteza. Kwenye kitabu cha ‘habits of a happy brain,’ mwandishi amegawa makundi manne ya vitu ambavyo inabidi tupoteze ili kupata.

Kwanza:muda mfupi na muda mrefu ;ili kupata furaha ya muda mrefu, lazima uwe tayari kupoteza furaha ya muda mfupi.

Pili:vyenye uhakika na visivyo na uhakika;ili kupata ambacho huna, inabidi upoteze ambacho unacho kwa sasa. Lazima uwe tayari kufanya vitu ambavyo huna uhakika navyo na kuacha ambavyo una uhakika navyo.

Tatu : mtu binafsi na kundi ;kuwa ndani ya kundi kunaleta hali ya kujisikia vizuri na kuona upo salama pia. Lakini kuwa binafsi unaweza kufanya makubwa zaidi. Kuweza kufanya yale binafsi, lazima uwe tayari kuwa nje ya kundi ulilozoea.

Nne:maamuzi binafsi na tegemezi ;kuwa chini ya utegemezi wa wengine kunakuondolea majukumu na hata baadhi ya hatari. Lakini pia kunakufanya ukose uhuru. Lazima uwe tayari kupoteza uhakika kama unataka uhuru, au kupoteza uhuru kama unataka uhakika.

Hatua ya kuchukua ;kama ambavyo tumejifunza siku ya leo, kwamba lazima tupoteze ikiwa tunataka kupata. Na mfano mzuri ni huo wa kupata furaha kama kweli tunataka furaha ya kudumu, lazima tuwe tayari kupoteza furaha ya juu juu kama ya kuzurura mtandaoni.

Na kuamua kuzama ndani katika kuwajibika kweli kwenye kazi zetu na hapo tutakuwa tunajenga furaha ya kudumu na ya kweli.

Akujaliaye sana.

Maureen Kemei.

Blog, kufikirichanya.wordpress.com

Kufasiri yale ambayo Socrates alijua wakati huo,na kuyatafsiri kwa jamii ya kisasa. Kuna manufaa matano bora zaidi ya kujihoji.

1. Kufanya maamuzi sahihi : tunapochukua hatua ya kujichunguza tunapata ufahamu bora wa kile tunachokihitaji ili kuwa na furaha. Pia kwa kuchagua njia ambayo inatufaa kikazi, mahusiano na hata kitaaluma.

2. Kujua na kutumia nguvu iliyo ndani yetu: kujitawala ni nguvu ya kweli yaani kuna ukweli ndani yake. Unaweza kufahamu zaidi yale kilicho ndani ya udhibiti wako na yaliyo nje ya uwezo wako. Ukifikia mahali huwezi kugwazwa hovyo na vikwazo mbalimbali.

3. Kuwa mtu wa huruma: tunapojielewa tunaweza kuelewa vyema maisha yetu na maisha ya wengine. Hivyo kuwa na moyo wa kuwahurumia wengine, kwa kuwa tunafahamu ukweli kuwa kila mpita njia anapitia magumu. Hivyo kuwa wa huruma na utayari wa kuwasaidia wengine kadiri ya uwezo wetu.

4. Kukabiliana na hofu :tunapojitambua tunaweza kupata mtazamo mpya kuhusu maisha yetu. Mtazamo nzuri usio na woga na wasiwasi kuhusu hatua mpya na tofauti tunaopanga kuchukua. Hivyo kuweza kusonga mbele bila hofu kubwa wowote.

5. Kuelewa hali yetu:baada ya kujielewa tunapata dhamira na picha fulani kuhusu maisha yetu ya kila siku. Kukataa maisha ya kujipendelea wenyewe na kuweza kuthamini wengine . Kuyaelewa madhaifu yetu na kuchukua hatua ya kujirekebisha na kujiwekea masharti na kuyaishi masharti hayo kila siku.

Hatua ya kuchukua :tumepata uelewa ya kuwa kujichunguza mna faida nyingi katika maisha yetu ya kila siku. Ni muhimu sasa tuchukue hatua ya kujichunguza sisi wenyewe ili tuweze tuishi maisha halisi.

Akujaliaye sana.

Maureen Kemei.

Blog, kufikirichanya.wordpress.com

Katika maisha yetu kila anayeumia ana mtu wa kumlaumu, na huwa hawakosekani. Kila anayeshindwa kwenye maisha ana watu wa kuwatupia lawama, na hawakosekani.

Kila mara hasa kipindi hiki unasikia watu wakisema utawala ni mbaya, uchumi mbovu, maisha yamekuwa magumu sana kila kitu kimepanda. Wazazi wamelegea kwenye malezi na hata mazingira siyo rafiki sana.

Lakini, ukweli ni kwamba, kwenye kila sababu ambayo mtu anatoa, kuna wengine wamepitia hali hiyo hiyo ila wakafanikiwa sana.

Hivyo, unapaswa utambue ya kwamba, upo hapo ulipo siyo kwa sababu ya mtu mwingine yeyote, bali wewe mwenyewe. Imani, mtazamo ambazo umekuwa nazo ndizo zimekufikisha hapo ulipo, kwa hivyo hupaswi kamwe kulaumu mtu yeyote ule.

Na wewe mwenyewe ndiye utakayejitoa hapo ulipo sasa. Chochote unachokilaumu sasa kwamba kinakuzuia usifanikiwe, hebu jaribu kuangalia hadithi za wengine waliopita hali kama zako na wakafanikiwa sana.

Hili siyo ikupe tu hamasa, bali ikupe nguvu ya kuachana na sababu unazojipa. Ukiachana na sababu hizo utaweza kuona fursa na hivyo kuchukua hatua za kimaendeleo badala ya kulaumu.

Hatua ya kuchukua, anza sasa kujua kwamba ni wewe mwenyewe unayejizuia kufikia mafanikio makubwa. Usijipe sababu ya kutofanya jambo, bali unafanya kwa sababu unajua ni wewe unawajibika na maisha yako.

Akujaliaye sana.

Maureen Kemei.

Blog, kufikirichanya.wordpress.com

Mmoja wa wanafalsafa Rene Descartes anatilia shaka imani zetu zote.

Zoezi hili linakusudiwa kutuweka huru kutokana na kutegemea hisia,hili tuweze kutafakari ukweli wa kiakili tu.

Mashaka huanzishwa katika hatua mbili. Hatua ya kwanza, imani zote ambazo tumewahi kupokea kutoka kwa mitazamo ya hisia zinazoitwa shaka.

Katika hatua ya pili, hata imani zetu za kiakili zinatiwa shaka. Descartes anatoa sababu mbili za kutilia shaka kwamba mitazamo yetu ya hisia hutuambia ukweli.

Kwanza kabisa, hisia zetu zimejulikana kutudanganya. Mifano ya aina ya udanganyifu wa utaratibu unaozingatia hapa ni pamoja na matukio kama vile  mwonekano wa fimbo iliyopinda unapotazamwa ndani ya maji na udanganyifu wa macho wa udogo unaotokana na umbali.

Shaka ya pili ambayo Descartes huleta juu ya mtazamo ya hisia ni ya kushangaa zaidi. Descartes anadai kwamba hata katika hali bora ya kutazama (yaani karibu, hakuna maji ya kuingilia) hatuwezi kuamini hisia zetu.

Sababu ni kwamba tunapolala mara nyingi tunakuwa na hisia zisizoweza kutofautishwa na zile tunazopata tunapokuwa macho.

Tunakubali kwamba hisia hizo za kuota hazilingani na ukweli, kwa hivyo kwa nini tuna uhakika zaidi wa hisia zetu za kuamka?

Tunajuaje kwamba mhemko wowote mahususi sio ndoto tu, hisia zinazotokana na sababu ambazo sisi hatujui? Hoja hii ya pili inajulikana sana kama “Hoja ya Mwotaji.”

Descartes anafuata kutilia shaka maonyesho yetu ya hisabati na ukweli mwingine unaojidhihirisha wenyewe. Ili kufanya hivyo, kwanza anataja kwamba watu wakati mwingine wanajulikana  kufanya makosa linapokuja suala la masomo haya.

Kwa kuongezea, anadai, kwa yote tujuayo, Mungu au kiumbe kinachoendesha dunia hii anaongoza mawazo yetu, na kusababisha mambo yaonekane kuwa wakati sivyo. Hoja hii inajulikana kama “Hoja ya pepo mwovu.”

Baada ya kujaribu kudhoofisha imani zetu zote, Descartes anabainisha imani moja inayopinga majaribio hayo yote :imani kwamba mimi mwenyewe nipo. Hatua hii katika hoja ya Descartes inaitwa cogito, inayotokana na tafsiri ya kilatini ya “Nadhani.”

Ni katika kanuni pekee ambazo Descartes anaelezea hoja katika fomu yake maarufu:Nadhani, kwa hiyo mimi ni. ” Hoja hii inayonukuliwa mara nyingi na isiyoeleweka mara nyingi ina maana ya kueleweka kama ifuatavyo :tendo lenyewe la mawazo linathibithisha kuwepo, kwa sababu mtu hawezi kufikiri bila kuwepo.

Akujaliaye sana.

Maureen Kemei.

Blog, kufikirichanya.wordpress.com